فومو (FOMO) چیست؟ شناخت حس از دست دادن فرصت

فومو (Fear of Missing Out—FOMO) به معنای ترس از دست دادن است. کدام ترس؟ ترس از دادن فرصت‌های سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی مانند سهام و ارزهای دیجیتال.

فومو فقط ترس نیست—قاتل سبد سرمایه یا پورتفولیوی شما است. تحقیقات ایمپاور نشان می‌دهد که بیش از نصف آمریکایی‌ها تصمیمات عجولانه در بازار مالی به خاطر فومو —اغلب در آخر روند—گرفته است.

نتیجه این ترس؟ خرید در سقف، فروش در کف، و عامل لیکویید شدن تاجران!

در این پُست ما به شما ……

فومو چیست؟

FOMO مخفف Fear of Missing Out است. و در فارسی به معنای ترس از دادن است.

تصور کنید که شما شاهد جهش قیمت یک ارز دیجیتال هستید. و این ارز خیلی هم صعود کرده است. اگر شما ترس از دادن فرصت داشتن این ارز را داشته باشید، دچار فومو شده اید. در چنین شرایط امکان این وجود دارد که شما بدون تحقیق لازم وارد معامله شده و در قیمت بالا اقدام به خرید کنید.

فومو بیش‌تر به ضرر ختم می‌گردد.

چرا؟

چون به احتمال قوی جهش قیمت دارایی مورد نظر ختم گردیده است. به یاد داشته باشید که هیچ دارایی همیشه رو به بالا نیست. دارای نوسان است. یعنی پستی و بلندی خود را دارد. اگر شما در چنین شرایط اقدام به خرید کنید، به احتمال خیلی قوی در سقف خریده اید.

وظیفه یک تاجر خرید در کف و فروش در سقف است. اقدام به خرید به خاطر فومو سبب تصمیم عکس می‌گردد.

شما ممکن است بطور واقعی چیزی را از دست داده باشید. آنچه را که از دست داده اید، از دست داده اید. نباید با تحقیق ناکافی وارد معامله شوید که سبب باخت بیش‌تر شما گردد.

عامل فومو

امروز عامل اصلی رسانه‌ها است.

رسانه‌ها می‌تواند سنتی مانند شبکه خبری یا رسانه‌های اجتماعی باشند. اما؛ بیش‌تر عامل رسانه‌های اجتماعی است.

فومو معمولا از پُست‌های سایت‌های اجتماعی که تحریک‌کننده، جذاب، هیجان‌انگیز و انحصاری به نظر می‌رسد بوجود می‌آید.

این ترس می‌تواند سبب رفتارهای اجباری مانند بررسی مداوم سایت‌های اجتماعی گردد. دیدگاه های و تصاویر پخش شده مربوط، سبب ایجاد مقایسه‌های نادرست و دست‌آوردهای غیرواقعی می‌گردد، طوری که فرد احساس می‌کند که چیزی را ممکن است از دست دهند.

در چنین شرایط، احتمال تصمیم احساساتی برای معامله‌گر بیش‌تر می‌گردد.

تاثیرات منفی فومو

فومو به خاطر تاثیرات منفی‌اش مشهور بوده و می‌تواند باعث:

• ایجاد حباب
• نابودی سبد سرمایه
• قربانی لیکویید خروج

شود.

1. تاثیر فومو روی ایجاد حباب

وقتی یک ارزش یک دارایی به میزان زیادی بیش از ارزش واقعی آن معامله می‌گردد، سرمایه‌گذاران به آن دارایی می‌گوید که در حالت حباب قرار دارند. البته، زمانی که شما در اخبار در مورد حباب می‌خوانید بیش‌تر منظور آنان کُل بازار است. در واقعیت، شما می‌توانید حباب را برای یک دارایی مشخص، سکتور/بخش یا کُل بازار استفاده کنید.

خُب، فومو چگونه باعث حباب می‌گردد؟

فومو باعث می‌شود که اشتراک‌کنندگان بازار یک دارایی را بیش‌ از ارزش واقعی آن خریده و سبب افزایش بیش‌تر قیمت گردد. چرا؟ به زبان ساده خیلی از اشتراک کنندگان یک دارایی را می‌خرند چون دیگران می‌خرند. وقتی خریدار زیاد شد، فومو شکل گرفته و بیش‌تر باعث افزایش قیمت می‌گردد تا آنکه بخش بزرگ از معامله‌گران قانع گردد که قیمت دیگر افزایش پیدا نمی‌کند.

نمونه‌های مشهور حباب‌ها، دات‌کام اواخر 1990 و صعود بیت‌کوین در 2017 است که سرمایه‌گذاران بدون تحلیل بازار و برای اینکه از دیگران عقب نمانند، اقدام به خرید می‌کردند.

2. نابودی سبد سرمایه

منظور مان از سبد سرمایه—پُرتفولیو/پورتفولیو است.

فومو باعث تصمیم‌گیری‌های عجولانه و غیر منطقی می‌گردد. برای نمونه فومو می تواند باعث دنباله روی سهام و یا ارز دیجیتال داغ و بدون تحقیق باشند که سبب موارد زیر می‌گردد:

• مختل تنوع بخشی: سرمایه‌گذاران ممکن است که تنوع بخشی (Diversification) را نادیده گرفته و روی دارایی با نوسانات زیاد تمرکز کرده و استراتژی خود را نیز نادیده بگیرند.
• افزایش ضرر: خرید در سقف سبب سقوط ارزش سبد سرمایه گردد. خرید در سقف خیلی خطرناک است. برای نمونه اگر ارزش سبد سرمایه شما به نصف کاهش پیدا کند، شما باید دو برابر بسازید تا به حالت اولی برگردد.
• افزایش تبعیض‌های رفتاری: فومو با ذهنیت و اعتماد به نفس افراطی جمعی ارتباط می‌گیرد. این ذهنیت سبب می‌گردد که تصمیمات عجولانه ضعیف گرفته شود.

3. افزایش احتمال لیکوئید

سرمایه‌گذاری که از فومو متاثر گردیده است، بدون دورنمای بلند مدت است. این سبب افزایش ریسک‌های زیر می‌گردد که ممکن است منجر به لیکوئید حساب شما گردد:

• مارجین کال: دارندگان پوزیشن‌های با لوریج بالا به دلیل ترس و دیگر احساسات ممکن است که برای بستن معامله خود عجله کند. این یکی باعث فروش زیاد و تغییر روند گردد. در نتیجه؛ ممکن است حساب شما در خطر مارجین کال قرار گیرد.
• فروش وحشت‌زده یا پانیک سیلینگ: وقتی حباب ترکید؛ فومو تبدیل به ترس می‌گردد—ترس از اینکه قیمت بیش‌تر سقوط کند. این سبب می‌گردد که سرمایه‌گذاران بیش‌تر اقدام به فروش کرده و باعث سقوط بیش‌تر گردد.

استراتژی کاهش تاثیرات منفی فومو

یک سرمایه‌گذار یا تریدر حرفه‌ای باید فومو را شناخته و در مقابل آن مقاومت کند. حس از دادن فرصت بستگی به عملکرد اقتصاد ندارد، بلکه وابسته به احساسات جمعی است.

برای اینکه قربانی این احساسات نشوید موارد زیر پیشنهاد می‌گردد:

• احساسات خود را بشناسید: انسان‌ها متفاوت است. به همین دلیل، احساسات آن‌ها و روش کنترل آن‌ها متفاوت است. شما باید بشناسید که چه نوع واکنش‌ها و کنش‌ها شما را احساساتی می‌کند. آن‌ها بشناسید و کنترل کنید.
• روی استراتژی بلندمدت تمرکز کنید: برای این منظور شما باید تصاویر بلند مدت را در ذهن خود جای دهید. بلندمدت را نگاه کنید. اگر تریدر هستید نیاز دارید که به کوتاه مدت نیز توجه کنید، اما تلاش کنید که عوامل را شناسایی و مطمئن شوید که فومو باعث افزایش قیمت یک دارایی نشده است.
• سفارش‌های محدود بگذارید: منظور مان لیمت اوردر‌ها است. استاپ لاس یا توقف ضرر نیز نوعی از لیمیت اوردر است. از سفارش توقف ضرر استفاده کنید. بهتر است که 100 ببازید تا اینکه 1000 دالر/دلار ببازید. اشتباه خود را بپذیرید و استاپ لاس استفاده کنید.
• تحقیق جامع انجام دهید: شما باید یک دارایی را بشناسید تا روی آن سرمایه‌گذاری کنید. ظرفیت رشد، بازار، و جوامع آن را بررسی کرده تصمیم بگیرید.
• با دوست یا همکار خود بحث کنید: دو مغز بهتر از یک مغز کار می‌کند. با کسی که مانند شما سرمایه‌گذار یا تریدر است بحث کرده و تجربه‌های گذشته را مرور کنید—اگر امکان دارد.