تشخیص نقاط احتمالی بازگشت روند، یک مهارت پایهای در معاملهگری است. الگوهای کندلاستیک بازگشتی، اولین سرنخهای بصری این تغییر را ارائه میدهند و لحظهای را ثبت میکنند که یک روند به پایان میرسد و روند جدیدی آغاز میشود. برخلاف الگوهای ادامهدهنده شمعی که نشاندهنده توقف موقت هستند، الگوهای بازگشتی نشاندهنده تغییر در ذات بازارند. آنها نشان میدهند تقاضا بر عرضه غلبه کرده یا برعکس.
این راهنما، فهرست مرجع شماست. در ادامه، مهمترین الگوهای بازگشتی کندلاسیتک که هر معاملهگری باید بشناسد، به شکلی منظم و برای دسترسی سریع آورده شدهاند. هر الگو به این بخشها تقسیم شده: مفهوم اصلی، راهنمای تصویری، قوانین ساختاری کلیدی، روانشناسی بازار پشت آن و یک نکته حیاتی. برای معاملاتی با بالاترین احتمال موفقیت، این الگوها را در کنار تأییدیه روند به کار بگیرید.
در سایتهای اجتماعی با ما باشید
الگوهای بازگشتی کندلاستیک تککندلی
برخی از فوریترین سیگنالهای بازگشت، تنها از یک کندل تشکیل میشوند. این ساختارهای فشرده، نبرد کامل یک جلسه معاملاتی بین خریداران و فروشندگان را ثبت میکنند و اغلب دقیقاً همان لحظه تغییر احساسات بازار را نشان میدهند. آنها جهانی هستند و در همه بازارها کار میکنند، اما قدرتشان کاملاً وابسته به شکلگیری پس از یک روند مشخص قبلی است.
یک: الگوی چکش (Hammer)
چکش یک سیگنال بازگشتی صعودی کلاسیک است که در کف یک روند نزولی شکل میگیرد. سایه پایینی بلند و مشخص آن نشان میدهد فروشندگان تلاش کردهاند قیمت را پایین ببرند، اما خریداران پیش از بسته شدن بازار، قاطعانه این حرکت را پس زدهاند.
تصویر بالا نشاندهنده کندل چکش فرضی است — یک کندل با بدنهای کوچک در یکچهارم بالایی محدوده و یک فتیله پایینی بسیار بلند. این کندل پس از یک روند نزولی ظاهر میشود. فتیله پایینی آن بلند و بدنه کوچک در بالا دارند که نشان دهنده هجوم گاوها است.
- ساختار: بدنه واقعی کوچک در بالای محدوده کندل، یک سایه پایینی بلند (دستکم دو برابر طول بدنه) و سایه بالایی کمبها یا بدون سایه بالایی.
- روانشناسی / معنی: جلسه معاملاتی باز شده، فروشندگان قیمت را به شدت پایین بردهاند، اما خریداران به تهاجمیترین شکل ممکن در آن قیمتهای پایین خرید کردهاند و قیمت پایانی را نزدیک به قیمت آغازین بازگرداندهاند. این نشاندهنده خستگی احتمالی فروشندگان است.
- نکته کلیدی: یک چکش تنها زمانی یک سیگنال خرید معتبر است که پس از یک روند نزولی تأییدشده ظاهر شود و نیازمند بسته شدن کندل بعدی با رنگ سبز برای تأیید است. و به هر اندازه که تاییدها بیشتر گردند، به همان اندازه معتبر میگردد.
- عمیقتر بیاموزید: برای دیدن مثالهای واقعی و استراتژیهای ورود، راهنمای مفصل ما را بخوانید: الگوی کندل چکش (Hammer): آخرین ضربه قبل از صعود؟
الگوی ستاره ثاقب دنبالهدار (Shooting Star)
ستاره ثاقب تصویر آینهای و نزولی الگوی چکش است که در سقف یک روند صعودی شکل میگیرد. این الگو هشدار میدهد که خریداران تلاش کردهاند قیمت را بالا ببرند، اما تا پایان جلسه تحت سلطه فروشندگان قرار گرفتهاند.
تصویر بالا یک کندل ستاره ثاقب فرضی را با بدنهای کوچک در یکچهارم پایینی محدوده و یک فتیله بالایی بسیار بلند نشان میدهد. این کندل یا الگوی شمعی پس از یک روند صعودی ظاهر میشود. فتیله بالایی آن بلند و بدنه کوچک در پایین دارند.
- ساختار: بدنه واقعی کوچک در پایین، یک سایه بالایی بلند (دستکم دو برابر طول بدنه) و سایه پایینی کمبها یا بدون سایه پایینی.
- روانشناسی / معنی: خریداران در طول روز قیمت را بالا بردهاند، اما فروشندگان با قدرت وارد شدهاند، قیمتهای بالا را پس زدهاند و قیمت پایانی را به سمت پایین راندهاند. این نشاندهنده یک شکست ناموفق و خستگی احتمالی خریداران است.
- نکته کلیدی: یک سیگنال فروش قدرتمند در سقف یک روند صعودی، بهخصوص زمانی که کندل بعدی با رنگ سرخ/قرمز آن را تأیید کند.
- عمیقتر بیاموزید: شناسایی و معامله این الگو را در تحلیل کامل ما بیاموزید: کندل ستاره ثاقب (Shooting Star): وقتی شهابسنگ به گاوها هشدار میدهد
الگوی مرد به دار آویخته (Hanging Man)
از نظر ظاهری کاملاً شبیه چکش است، اما معنای مرد دارآویز تنها به دلیل موقعیت خطرناک آن در قله یک روند صعودی، به نزولی تغییر میکند. این الگو یک علامت هشدار است.
ستاره ثاقب کندلی مشابه چکش (بدنه کوچک، فتیله پایینی بلند) اما در انتهای یک روند صعودی قرار میگیرد. با ساختاری مشابه چکش، اما هشدار دهنده تغییر روند از صعودی به نزولی و همیشه نیازمند تأیید است
- ساختار: مشابه چکش: بدنه کوچک، سایه پایینی بلند.
- روانشناسی / معنی: سایه پایینی بلند نشان میدهد که علیرغم روند صعودی جاری، فروشندگان اکنون قادر به ایجاد افتهای شدید درونروزی هستند و این نشانه تضعیف تقاضاست.
- نکته کلیدی: مرد به دارآویخته یک علامت احتیاط است، نه یک سیگنال فروش خودکار. همیشه منتظر تأیید نزولی در کندل بعدی بمانید.
- عمیقتر بیاموزید: کندل ستاره ثاقب (Shooting Star): وقتی شهابسنگ به گاوها هشدار میدهد
الگوی فرفره و دوجی (Spinning Top & Doji)
اینها کندلهای «بیتصمیمی» بازار هستند. با بدنههای بسیار کوچک (فرفره) یا عملاً بدون بدنه (دوجی)، نشاندهنده بنبست بین خریداران و فروشندگان در یک جلسه معاملاتی هستند. اما؛ اگر در سطح یا نقاط حیاطی ظاهر شوند، میتواند برگشتی باشند.
در تصویر بالا شما انواع دوجی را مشاهده میکنید. در صورت که بدنه دوجی استندرد کمی بزرگتر گردد کندل به نام فرفره یاد میشود.
- ساختار: بدنه واقعی بسیار کوچک (فرفره) یا بدون بدنه واقعی که در آن قیمت آغاز و پایان برابر است (دوجی).
- روانشناسی / معنی: آنها نشاندهنده تعادل و از دست دادن باور نیروی غالب روند قبلی هستند. آنها تنها پس از یک روند قوی به اخطار بازگشت تبدیل میشوند.
- نکته کلیدی: یک دوجی یا فرفره یک آمادهسازی است، نه یک ماشه معامله. این الگو به شما میگوید که منتظر کندل بعدی باشید که این بیتصمیمی را به نفع یک جهت حل کند.
- عمیقتر بیاموزید: خوانش بیتصمیمی بازار را در راهنمای ما مسلط شوید:
الگوهای بازگشتی دوکندلی
الگوهای دوکندلی داستان واضحتری از درگیری و تسلط را نشان میدهند. کندل اول نشاندهنده آخرین تلاش روند قدیمی است؛ کندل دوم نشان میدهد نیروی جدید چگونه کنترل را بهطور قاطعانه به دست میگیرد و سیگنالهایی با اطمینان بالاتر ایجاد میکند.
الگوی پوششی یا پوشای صعودی و نزولی (Bullish & Bearish Engulfing)
یکی از قابل اعتمادترین الگوهای بازگشتی کندلاستیک، الگوی پوششی نشاندهنده یک تسلط کامل و قاطع توسط نیروی مخالف تنها در یک جلسه معاملاتی است.
در الگوی پوششی صعودی (تصویر زیر) یک کندل قرمز/سرخ کوچک توسط یک کندل سبز بزرگتر که بدنه کندل اول را کاملاً میپوشاند دنبال میشود
در الگوی پوششی نزولی (تصویر زیر) کندل سبز کوچک توسط یک کندل قرمز بزرگتر که آن را میپوشاند دنبال میشود. در این نوع الگو کندل اول نشاندهنده حرکت قبلی و کندل دوم نشاندهنده کنترل جدید است.
- ساختار: یک کندل کوچک توسط یک کندل با رنگ مخالف و بزرگتر دنبال میشود که بدنه کندل اول را کاملاً در بر میگیرد.
- روانشناسی / معنی: این یک تغییر باور بالا و نمایشی در حرکت بازار است. اندازه کندل دوم نشاندهنده قدرت قاطع از سمت غالب جدید است.
- نکته کلیدی: یکی از سیگنالهای بازگشتی با بالاترین احتمال موفقیت. هرچه کندل پوشاننده بزرگتر باشد، سیگنال قویتر است.
- عمیقتر بیاموزید: معاملات پوشاننده در بازار واقعی را در مقاله مفصل ما ببینید: الگوی کندل پوششی (Engulfing Pattern): سیگنال بازگشتی صعودی و نزولی
الگوی نفوذی و پوشش ابر سیاه (Piercing Line & Dark Cloud Cover)
این الگوهای تصویر آینهای قدرتمند، به این موضوع متکی هستند که بازار با یک شکاف قیمتی (گپ) در جهت روند قدیم باز میشود، تنها برای آنکه معکوس شود و عمیقاً در محدوده کندل قبلی بسته شود.
در الگوی شمعی نفوذی یا خط نفوذی (تصویر زیر) یک کندل قرمز، سپس یک کندل سبز که با یک گپ پایینتر باز میشود اما در بالای نقطه میانی کندل اول بسته میشود — تکمیل میگردد.
در الگوی پوششی ابر سیاه (تصویر زیر) یک کندل سبز، سپس یک کندل قرمز/سرخ که با یک گپ بالاتر باز میشود اما در زیر نقطه میانی کندل اول بسته میشود — تکمیل میگردد.
- ساختار: کندل دوم با یک شکاف (گپ) باز میشود اما سپس دستکم تا نیمه وارد بدنه واقعی کندل اول میشود و آنجا بسته میشود.
- روانشناسی / معنی: گپ نشاندهنده آخرین انفجار احساسات از روند قدیمی است. بسته شدن قوی در جهت مخالف نشاندهنده یک بازگشت قدرتمند درونروزی است.
- نکته کلیدی: در بازار بورس که گپهای آغازین رایج هستند، قویتر عمل میکند. هرچه کندل دوم عمیقتر در کندل اول بسته شود، سیگنال قویتر است.
- عمیقتر بیاموزید: روانشناسی پشت گپ را در راهنمای ما درک کنید:
الگوی هارامی و هارامی کراس (Harami & Harami Cross)
هارامی نشاندهنده یک از دستدادن ناگهانی و چشمگیر حرکت است. کندل بزرگ اول باور را نشان میدهد، اما کندل کوچک دوم تردید و خستگی احتمالی روند را آشکار میکند.
تفاوت این الگو با الگوی پوششی در این است که: در الگوی پوششی کندل دوم بزرگ و در الگوی هارامی کندل اول بزرگ است.
در تصویر زیر شما نمونهای فرضی از الگوی هارامی را مشاهده میکنید.
یک کندل سبز بزرگ توسط یک کندل قرمز کوچک که درون بدنه آن محصور شده دنبال میشود. اگر کندل دوم دوجی باشند، ما به آن هارامی کراس میگوییم.
- ساختار: یک کندل بزرگ اول توسط یک کندل کوچک دوم دنبال میشود که در محدوده عمودی بدنه کندل اول محصور شده است. «هارامی کراس» زمانی رخ میدهد که کندل دوم یک دوجی باشد.
- روانشناسی / معنی: حرکت بازار ناگهان متوقف شده است. کندل کوچک دوم نشاندهنده بیتصمیمی و عدم ادامه حرکت توسط نیروی روند قبلی است.
- نکته کلیدی: سیگنالی برای توقف یا بازگشت احتمالی روند. هارامی کراس (با دوجی) یک سیگنال قویتر در نظر گرفته میشود.
- عمیقتر بیاموزید: این تغییر حرکت را شناسایی کنید: الگوی هارامی (Harami): نشانه هشداردهنده ضعف روند
الگوی موچین یا انبرک سقف و کف (Tweezers Top & Bottom)
الگوی انبرک سطح دقیقی را برجسته میکند که در آن بازار قیمت را دو بار پس میزند و یک سقف یا کف دوقلو واضح را تنها در دو کندل تشکیل میدهد.
در تصویر بالا شما الگوی انبرک و یا موچین را مشاهده میکنید. انبرک سقف: دو کندل با سقفهای یکسان، یکی سبز و یکی قرمز، در انتهای یک روند صعودی. انبرک کف: دو کندل با کفهای یکسان در انتهای یک روند نزولی
- ساختار: دو کندل متوالی با سقفهای یکسان یا بسیار مشابه (انبرک سقف) یا کفهای یکسان یا بسیار مشابه (انبرک کف).
- روانشناسی / معنی: نشان میدهد که یک سطح قیمتی خاص یک مرز سخت است. ناتوانی بازار در شکستن این سطح در تلاش دوم، سیگنال یک بازگشت احتمالی است.
- نکته کلیدی: وقتی در یک سطح حمایت یا مقاومت افقی شناختهشده شکل بگیرد، قدرت بسیار زیادی مییابد.
- عمیقتر بیاموزید: مثالهایی از پسزدن قیمت را در عمل ببینید: الگوی کندلی انبرک (Tweezer): راهنمای تشخیص بازگشت روند
الگوهای بازگشتی سهکندلی و چندکندلی
این الگوها یک داستان کامل را در طول چند جلسه روایت میکنند: حرکت، تردید و بازگشت.
آنها نویز را فیلتر میکنند و سیگنالهای آنها از میان قابل قابل اعتمادترینها است.
الگوی ستاره صبحگاهی و عصرگاهی (Morning Star & Evening Star)
ستاره صبحگاهی (صعودی) و ستاره شامگاهی یا عصرگاهی (نزولی)، الگوهای بازگشتی کندلاستیک سهکندلی نمونهای هستند که یک انتقال قدرت واضح و ساختاریافته را به تصویر میکشند.
الگوی ستاره صبحگاهی: کندل قرمز بلند، کندل با بدنه کوچک/دوجی که با یک گپ پایینتر میآید، کندل سبز بلند که درون بدنه کندل اول بسته میشود.
الگوی ستاره شامگاهی: ستاره عصرگاهی تصویر آینهای نزول صبحگاهی در یک سقف است
- ساختار:
- یک کندل بلند در جهت روند قبلی.
- یک کندل با بدنه کوچک (مانند دوجی) که با یک گپ ظاهر میشود.
- یک کندل بلند در جهت جدید که به خوبی درون بدنه کندل اول بسته میشود.
- روانشناسی / معنی: الگو حرکت روند (1)، به دنبال بیتصمیمی و توقف (2) و در نهایت یک بازگشت قاطع (3) را نشان میدهد.
- نکته کلیدی: یک الگو با قابلیت اطمینان بالا. کندل کوچک میانی «ستاره» و گپ بر اهمیت آن میافزاید.
- عمیقتر بیاموزید: در یک تنظیم معاملاتی کامل در مقاله ما قدم بزنید:
الگوی سه سرباز سفید و سه کلاغ سیاه (Three White Soldiers & Three Black Crows)
این الگوها یک تغییر کنترل پایدار و حسابشده را از طریق سه کندل قوی متوالی نشان میدهند و سیگنال میدهند که یک روند جدید در حال شکلگیری است.
سه سرباز سفید: سه کندل سبز بلند و متوالی با بسته شدنهای پیشرونده بالاتر.
الگوی سه کلاغ سیاه: سه کندل قرمز بلند و متوالی با بسته شدنهای پیشرونده پایینتر
- ساختار: سه کندل بلند متوالی با بسته شدنهای پیشرونده بالاتر (سربازان) یا پایینتر (کلاغها). هر کندل باید درون بدنه کندل قبلی باز شود.
- روانشناسی / معنی: نشاندهنده فشار پایدار، مطمئن و فزاینده از سمت کنترلکننده جدید (خریداران یا فروشندگان) است.
- نکته کلیدی: کندلها باید نسبتاً یک اندازه باشند. اگر فتیلههای بسیار بلندی داشته باشند یا به تدریج کوچکتر شوند، ممکن است نشاندهنده خستگی باشد، نه قدرت.
- عمیقتر بیاموزید: حرکت پشت این الگوها را تحلیل کنید:
اصول کلیدی برای معامله با الگوهای بازگشتی کندلاستیک
شناخت الگوهای بازگشتی کندلاستیک تنها نیمی از مسیر موفقیت در معاملهگری است. نیمه دیگر، تبدیل این شناسایی بصری به یک عمل معاملاتی سودآور و کمریسک است. الگوها به تنهایی ضمانتی برای موفقیت نیستند، بلکه باید در چارچوبی از اصول منطقی قرار گیرند تا قدرت واقعی خود را نشان دهند.
در این بخش، چهار اصل بنیادین و غیرقابل مذاکره را مرور میکنیم که مانند یک فیلتر قدرتمند عمل میکنند. این اصول، سیگنالهای ضعیف را حذف و فقط موقعیتهای با احتمال موفقیت بالا را به شما نشان میدهند. رعایت این قواعد ساده اما حیاتی، تفاوت میان یک معاملهگر مبتدی و یک معاملهگر منضبط را مشخص میکند.
- روند، شرط اولیه است: یک الگوی بازگشتی به چیزی نیاز دارد که بتواند آن را معکوس کند. این الگو باید پس از یک روند مشخص و جاافتاده شکل بگیرد.
- به دنبال تأیید باشید: الگو تنها با بسته شدن کندل پایانی آن تکمیل میشود. مطمئنترین نقطه ورود، معمولاً زمانی است که قیمت پس از تکمیل الگو، در بالا یا پایین کندل تعیینکننده بسته شود.
- از همراستایی (تأیید اضافی) استفاده کنید: الگوها وقتی قویترین سیگنال را میدهند که با سطحهای کلیدی حمایت/مقاومت، خطوط روند یا میانگینهای متحرک مهم همراستا باشند.
- ریسک خود را مدیریت کنید: همیشه ریسک معامله خود را با تعیین یک حد ضرر مدیریت کنید. این حد ضرر را دقیقاً بیرون از نقطهای قرار دهید که منطق الگو باطل میشود (مثلاً پایینتر از کف یک چکش صعودی).
برای یک راهنمای گامبهگام و چارچوب منظم درباره نحوه ورود، خروج و مدیریت معاملات بر اساس این الگوها، میتوانید به راهنمای مربوط آن مراجعه کنید.
پرسشهای متداول
هیچکدام به طور جهانی «قابل اعتمادتر» نیستند؛ آنها اهداف متفاوتی دارند. الگوهای بازگشتی کندلاستیک، تغییر جهت را در پایان یک روند نشان میدهند و برای خروج یا معکوس کردن موقعیتها حیاتی هستند. الگوهای ادامهدهنده، یک مکث را درون یک روند سالم نشان میدهند و برای اضافه کردن به موقعیتها کلیدی هستند. قابلیت اطمینان هر دو کاملاً به معامله آنها در شرایط صحیح بستگی دارد.
بله، اما با یک نکته کلیدی. روانشناسی اصلی عرضه و تقاضایی که این الگوها نمایش میدهند، جهانی است. با این حال، الگوهایی که به شکاف قیمتی (گپ) آغازین وابسته هستند (مانند خط نفوذی، ستاره صبحگاهی یا دو کلاغ با گپ صعودی) در بازارهای 24 ساعته مانند فارکس و ارز دیجیتال، که چنین گپهایی نادر هستند، کمتر رایج بوده و ممکن است قابلیت اطمینان کمتری داشته باشند. الگوهایی مانند پوششی یا چکش، که نیازی به گپ ندارند، در همه بازارها به طور یکسان عمل میکنند.
هیچ الگوی «قابل اعتمادترین» واحدی وجود ندارد، زیرا قابلیت اطمینان از شرایط کلی و تأییدیه ناشی میشود. با این حال، الگوهای چندکندلی مانند پوشاننده و ستاره صبحگاهی/عصرگاهی اغلب به دلیل نمایش واضحترِ تغییر تدریجی احساسات در طول چند جلسه، برای باور بالاترشان نامبرده میشوند. قابلیت اطمینان آنها زمانی به اوج میرسد که با سایر عوامل تکنیکال مانند سطوح حمایت/مقاومت یا حجم بالا ترکیب شوند.
میتوانید، اما احتیاط توصیه میشود. نسبت نویز به سیگنال در تایمفریمهای بسیار پایین بسیار بیشتر است. الگوها مکرراً شکل میگیرند اما مکرراً نیز شکست میخورند. برای سیگنالهای قابل اطمینانتر، به طور کلی بهتر است از الگوها در نمودارهای یک ساعته یا بالاتر (چهار ساعته، روزانه) استفاده کنید. این اطمینان میدهد که الگو بازتاب اجماع تعداد بیشتری از معاملهگران در یک دوره معنادار است.
اشتباه شماره یک، نادیده گرفتن شرایط کلی روند است. معامله یک چکش صعودی در میانه یک روند نزولی قوی یا یک پوششی نزولی در یک بازار گاوی خروشان، منجر به ضررهای مداوم خواهد شد. الگو باید در یک نقطه خستگی منطقی از یک روند قبلی ظاهر شود. دومین اشتباه بزرگ، عدم صبر برای تأیید و ورود به معامله قبل از تکمیل کامل الگو با بسته شدن کندل است.
قطعاً. الگوهای کندلاستیک بهتر است به عنوان یک ابزار پشتیبانی تصمیم درون یک استراتژی گستردهتر استفاده شوند. ترکیب آنها با اندیکاتورها میتواند سیگنالهای اشتباه را فیلتر کند. برای مثال، استفاده از شاخص قدرت نسبی (RSI) برای شناسایی شرایط خرید افراطی/فروش افراطی میتواند همراستایی بیشتری به یک الگوی بازگشتی بدهد. به طور مشابه، یک افزایش شدید در حجم معاملات روی کندل بازگشتی، سیگنال الگو را به شدت تأیید میکند.
نتیجهگیری: از تشخیص تا اجرا
الگوهای بازگشتی کندلاستیک، یک زبان قدرتمند از احساسات بازار هستند، اما تسلط به آن نیازمند چیزی بیشتر از حفظ کردن شکلها است. مهارت واقعی در به کارگیری یک چارچوب منظم نهفته است:
- روند را شناسایی کنید: همیشه بپرسید، «چه چیزی در حال بازگشت است؟» یک الگوی معتبر نیاز به یک روند قبلی دارد.
- ساختار را اعتبارسنجی کنید: مطمئن شوید کندلها تمام قوانین خاص آن الگو را رعایت کردهاند.
- همراستایی جستجو کنید: به دنبال هماهنگی با سطوح حمایت/مقاومت افقی، میانگینهای متحرک یا افزایش حجم باشید.
- منتظر تأیید بمانید: اجازه دهید کندل نهایی بسته شود. ورود شما بر اساس حرکت تأییدکننده است.
- ریسک خود را تعریف کنید: پیش از ورود، نقطه خروج خود را بدانید. یک حد ضرر در جایی قرار دهید که منطق الگو باطل میشود.
این راهنما فهرست سیگنالهای شما را ارائه میدهد. سودآوری پایدار از ادغام آنها در یک فرآیند ساختاریافته به دست میآید که به شرایط کلی اولویت میدهد و ریسک را مدیریت میکند. با تمرکز بر الگوهای اصلی—چکش، پوشاننده و ستاره صبحگاهی—شروع کنید و شناسایی آنها را در جزر و مد روندهای واقعی بازار تمرین کنید. اینگونه است که شهود لازم برای تشخیص نقاط بازگشت با احتمال بالا و معامله آنها با اطمینان را میسازید.

