عبارت بازیابی (Recovery Phrase) کیف پول چیست؟ [برای مبتدی‌ها]

هکرها به رمز چهار یا شش رقمی کیف پول شما نیاز ندارد… آنها به عبارت بازیابی شما نیاز دارد.

به‌همین دلیل؛ اگر عبارت بازیابی را گُم کنید، دارایی خود را گم کرده اید — برای همیشه!

بعضی‌ها عبارت (صورت جمع) را استفاده می‌کند. اما؛ در دنیای کریپتو از صورت مفرد آن استفاده می‌کند چون ما اشاره به یک مجموعه کلمات داریم.

عبارت بازیابی چیست؟

عبارت بازیابی ریشه کیف پول شما است. همه‌چیز از آن تولد می‌شود.

عبارت بازیابی که بنام عبارت بذر (Seed Phrase) نیز یاد می‌گردد، یک سری واژه‌های است که در جریان ساخت کیف پول ارز دیجیتال ایجاد می‌گردد. تعداد واژه‌های ایجاد شده بستگی به والت دارند و معمولا 12 یا 24 کلمه اند. این واژه‌ها بصورت تصادفی (با یک تابع ریاضی) انتخاب گردیده و نقش رمز عبور را بازی می‌کند. تا زمانی‌ که شما عبارت بازیابی را دارید، دارایی های شما در امان است، حتا اگر اپلیکیشن والت را حذف و یا گُم کنید.

در صورت که شما مثلا گوشی/موبایل خود را گُم کنید، با داشتن عبارت بذری حساب خود را بازیابی کرده و کنترل دارایی خود را بدست می‌آورید.

چگونه عبارت بذری ایجاد می‌گردد؟

زمانی که شما یک کیف پول ایجاد می‌کنید؛ نرم افزار کیف پول مانند ترست والت با استفاده از استندرد BIP-39 به‌طور تصادفی 12 یا 24 کلمه را به‌‌صورت تصادفی از میان 2048 انتخاب می‌کند.

البته؛ این 12 یا 24 طوری انتخاب می‌گردد که قبلا با این ترتیب انتخاب نشده باشد.

در آخر؛ این همان عبارات بازیابی شما است که کیف پول با استفاده از آن کلید‌های خصوصی را تولید می‌کند.

استندرد BIP-39 چیست؟

BIP-39 یک استندرد تکنیکی (تخنیکی) است که تعیین می‌کند چگونه کیف‌ پول‌ها باید عبارات بازیابی را به‌صورت تصادفی ایجاد کند. و همچنین؛ چگونه با استفاده از این عبارات کلید‌های خصوصی را ایجاد کند.

به آن مانند دستور جهانی فکر کنید که تمام کیف پول‌ها مدرن از آن پیروی کرده و هم‌دیگر را می‌فهمد.

به‌طور ساده قوانین … می‌گوید:

• این 2048 کلمه‌ای ساده‌ای است که ما همه اجازه استفاده از آن را داریم.
• این مراحل دقیقی است که شما باید برای انتخاب عبارت بازیابی از آن استفاده کنی.
• این مراحل است که شما برای بازیابی یک کیف پول با استفاده از عبارت بازیابی باید انجام دهید

چرا بجای عبارت بازیابی حرف‌ها و ارقام مانند رمز نداریم؟

دلیل انتخاب واژه‌های ساده مانند apple و tree بجای حرف و ارقام آسانی نوشتن و حفظ آن است.

فرض کنید که بجای واژه‌ها حرف و ارقام مانند آدرس والت داشته باشید، کدام یکی آسان‌تر است. بلی که نوشتن و حفظ واژه‌ها ساده‌تر است.

در ضمن؛ یک عبارت بازیابی برای کافی است که کلید‌های خصوصی چندین بلاکچین را از آن بدست آورید. یعنی شما می‌توانید با یک عبارت بذری کلید‌های خصوصی بیت‌کوین، اتریوم، سولانا،و… بسازید.

و برعکس آن ممکن نیست.

اهمیت نگهداری عبارت بازیابی

عبارت بازیابی کیف پول و تمام کلید‌های خصوصی شما را آزاد می‌کند. شما ممکن است که در بعضی کیف پول مانند ترست والت چندین ارز مانند بیتکوین، ترون و تُن داشته باشید. عبارت بازیابی کلید خصوصی همه‌ای اینها را باز می‌کند. شبیه ماستر پسورد است.

چون فقط شما سازنده کیف پول هستید، فقط شما این واژه‌ها را در اختیار دارید و باید خیلی از آن مراقبت کنید. هر فردی که دسترسی به آن پیدا کند، تمام دارایی شما برای همیشه ممکن از دست بروند.

اگر این عبارت را شما گُم کنید، بدانید که برای همیشه از دست داده اید. به احتمال قوی در مورد فردی که 7002 بیتکوین را بخاطر فراموشی رمز والت سخت افزار و نداشتن عبارت بازیابی نمی‌تواند به دارایی خود دسترسی پیدا کند شنیده اید. او استیفن توماس است. اگر حفظ عبارت بازیابی را جدی نگیرید، ممکن با سرنوشت او برابر شوید.

خوب، چطوری از آن نگهداری کنیم؟

یک راه ساده آن نوشتن آن روی کاغذ و نگهداری در چندین مکان است. مثلا می‌توانید همراه با دیگر سندهای مهم در گاو صندوق یا کدام صندوق دیگر نگهداری کنید.

روش دیگر نگهداری در رایانش ابری (Cloud Storage) مانند گوگل کلود است. کیف‌ پول‌ها به شما امکان ذخیره رمزنگاری شده را در کلود‌ها فراهم کرده است. اما این روش نیز دارای خطر است اگر کلود شما امنیت کافی نداشته باشد.

بهترین روش همین است که هم آنلاین بصورت رمزنگاری شده و هم آفلاین روی کاغذ نگهداری کنید.

تفاوت میان عبارت بازیابی و کلید خصوصی چیست؟

شما شنیده اید و آگاه هستید که با داشتن کلید خصوصی شما دسترسی به دارایی خود دارید.

اما کلید خصوصی صرف برای یک بلاکچین کاربرد دارد. مثلا کلید خصوصی بیتکوین شما فقط امکان دسترسی به بیتکوین را فراهم می‌کند نه بالانس اتریوم شما را.

ولی؛

عبارت بازیابی تمام کلید خصوصی در کیف پول و از تمام بلاکچین را آزاد می‌کند. یعنی وقتی شما این عبارت را در اختیار دارید تمام ارزهای خود را که روی هر بلاکچین باشند می‌توانید دسترسی داشته باشید.

برای مثال؛ وقتی شما یک کیف پول در ترست والت می‌سازید؛ این والت عبارت بازیابی را در اختیار شما قرار داده و با استفاده از این عبارت کلید‌های خصوصی بلاکچین‌های پشتیبانی شده را می‌سازد.